این قاعده در مادهٔ 6 قانون مرزهای شنگن آمده است: اقامت کوتاه در هر دورهٔ 180 روزه بیش از 90 روز نیست و این 180 روز از هر روزِ اقامت به عقب شمرده میشود. برای دارندهٔ ویزا و برای کسی که ویزا لازم ندارد یکی است.
پنجره چطور جابهجا میشود
نیمسال ثابتی در کار نیست و با خروج، گرفتن ویزای تازه یا عوضکردن گذرنامه چیزی از نو شروع نمیشود. در هر روز اقامت، 180 روز به عقب برگردید، با احتساب همان روز، و روزهایی را که در منطقهٔ شنگن بودهاید بشمارید. نباید بیش از 90 باشد.
- روز ورود و روز خروج هر دو حساب میشوند. فرود در 23:50 و پرواز در 00:10 دو روز است.
- روزهای سفرهای مختلف با هم جمع میشوند: لازم نیست 90 روز پشتسرهم باشد.
- هر روز 180 روز بعد از شمارش بیرون میرود. چیز دیگری روزها را آزاد نمیکند.
- روز بشمارید، نه ماه: از 1 ژوئن تا 31 اوت 92 روز است.
یک مثال. از 1 تا 30 ژوئن 2026 در اسپانیا بودهاید و 8 اکتبر 2026 دوباره وارد میشوید. در 180 روز پیش از این تاریخ 30 روز اقامت هست، اما میتوانید 90 روز کامل بمانید، تا 5 ژانویهٔ 2027: روزهای ژوئن در طول سفر از پنجره بیرون میروند. پس از 90 روز پشتسرهم، فقط بعد از 90 روز بیرون از منطقهٔ شنگن میتوانید برگردید.
ماشینحساب 90/180 Vizir این شمارش را برای تاریخهای شما انجام میدهد. کمیسیون اروپا هم ماشینحساب خودش را به انگلیسی دارد.
کدام روزها حساب میشوند
- هر 29 کشور شنگن یکی حساب میشوند: 25 کشور اتحادیهٔ اروپا بهعلاوهٔ ایسلند، لیختناشتاین، نروژ و سوئیس. روزهای فرانسه، ایتالیا و یونان با هم جمع میشوند.
- بلغارستان و رومانی از 1 ژانویهٔ 2025 عضو کاملاند: روزهای آنجا جزو همان 90 روز است.
- قبرس و ایرلند در اتحادیهٔ اروپا هستند اما بیرون از منطقهٔ شنگن. روزهای آنجا حساب نمیشود و قبرس 90 روز از 180 روزِ خودش را جدا میشمارد.
- مدتی که با اجازهٔ اقامت یا ویزای ملی بلندمدت (نوع D) یک کشور شنگن میگذرانید حساب نمیشود.
- بریتانیا، ترکیه، صربستان، مونتهنگرو، آلبانی، گرجستان و ارمنستان کلاً بیرون از این شمارشاند.
با ویزا: سه محدودیت همزمان
ویزا دو محدودیت خودش را به قاعده اضافه میکند: تاریخهایی که بین آنها اعتبار دارد و تعداد روزهای اقامت که در آن نوشته شده است. سختگیرانهترینِ این سه اعمال میشود. ویزای یکبار ورود برای 15 روز پس از 15 روز تمام میشود، هرچند اعتبارش 15 روز بیشتر از سفر است: این فرصت برای جابهجا کردن تاریخهاست، نه بیشتر ماندن.
در ویزای چندبار ورود یکساله، دوساله یا پنجساله نوشته شده «90 روز». این یعنی 90 روز در هر پنجرهٔ 180 روزه — نه 90 روز برای هر سفر و نه 90 روز برای کل ویزا. با آن نمیشود در منطقهٔ شنگن زندگی کرد.
حالا مرز روزها را میشمارد
از 10 آوریل 2026 سامانهٔ ورود/خروج در همهٔ مرزهای بیرونی منطقهٔ شنگن کار میکند. بهجای مُهر گذرنامه هر ورود و خروج را ثبت میکند و روزهای باقیمانده را خودش حساب میکند. مأمور مرزی آن را هنگام ورود و خروج میبیند و کنسولگری میبیند برای تاریخهای سفر بعدی چند روز برایتان مانده است.
اضافهماندن شما را در فهرستی میگذارد که مقامهای مرزی، مهاجرتی و ویزای همهٔ کشورهای شنگن میبینند. اگر چیزی که قابل پیشبینی نبود شما را نگه داشته، مثلاً بستریشدن در بیمارستان، مدرکش را به مقامها نشان دهید: سابقه اصلاح میشود و از فهرست بیرون میآیید. ماندهتان را میتوانید در ابزار رسمی سامانه ببینید: مشخصات گذرنامه و تاریخهای سفر را میپرسد.
اضافهماندن چه هزینهای دارد
قانون یکی دو روز ارفاق نمیدهد: هر اضافهماندنی اقامت غیرقانونی است و سابقهاش میماند. طبق قواعد اتحادیهٔ اروپا کشور میتواند دستور خروج بدهد و بازگشت را تا پنج سال ممنوع کند؛ ممنوعیت در سامانهٔ اطلاعات شنگن ثبت میشود و در همهٔ کشورهای شنگن اعتبار دارد. جریمهها ملی است و نرخ واحدی برای هر روز وجود ندارد.
| کشور | قانون چه میگوید |
|---|---|
| فرانسه | برای خودِ اضافهماندن جریمهای نیست. دستور ترک کشور، معمولاً ظرف 30 روز؛ ممنوعیت بازگشت تا 5 سال ممکن است. |
| ایتالیا | اخراج با ممنوعیت بازگشت 3 تا 5 سال. جریمهٔ 5,000 تا 10,000 یورو وقتی اضافهماندن در کنترل خروج کشف شود اعمال نمیشود. |
| اسپانیا | جریمهٔ 501 تا 10,000 یورو یا بهجای آن اخراج با ممنوعیت ورود تا 5 سال. |
| یونان | جریمهای که هنگام خروج پرداخت میشود: 600 یورو برای اضافهماندن تا 30 روز و 1,200 یورو برای بیشتر. |
| مجارستان | اخراج و ممنوعیت ورود تا 5 سال؛ دربارهٔ هر مورد جداگانه تصمیم میگیرند. |
| آلمان | جریمه تا 3,000 یورو برای اضافهماندن از روی سهلانگاری؛ اضافهماندن عمدی جرم است. |
اضافهماندن به ضرر ویزای بعدیتان هم هست. هر کنسولگری آن را میبیند و ویزاهای بلندمدت چندبار ورود فقط به کسانی داده میشود که از ویزاهای قبلی قانونی استفاده کردهاند.
اگر نمیتوانید بهموقع خارج شوید
بیماری، لغو پرواز یا دلیل دیگری که دست شما نیست: پیش از تمامشدن روزهایتان به ادارهٔ مهاجرت کشوری که در آن هستید مراجعه کنید. مادهٔ 33 قانون ویزا تمدید ویزا را مجاز میداند — رایگان برای شرایط خارج از اختیار شما یا دلایل انساندوستانه، و با 30 یورو برای دلایل شخصی جدی. مدارک پزشکی و اطلاعیههای شرکت هواپیمایی را نگه دارید و همیشه بلیتها و کارتهای پرواز را نگه دارید: اگر در سامانه سابقهٔ خروجتان نباشد، همینها ثابت میکنند کی رفتهاید.
اگر بیش از 90 روز لازم دارید
یکی دو روز بیرون رفتن کمکی نمیکند: روزهای گذراندهشده در پنجره میمانند. اقامت طولانیتر ویزای ملی بلندمدت (نوع D) یا اجازهٔ اقامت همان کشور را میخواهد — برای تحصیل، کار یا خانواده. مدتی که با آنها میگذرانید در 90 روز حساب نمیشود. شهروندان برخی کشورهای معاف از ویزا، بیشتر در آمریکای لاتین، میتوانند بر پایهٔ توافقهای دوجانبهٔ قدیمی از یک کشور شنگن زمان بیشتری بخواهند؛ این توافقها شامل کسانی که با ویزا سفر میکنند نمیشود.
وقتی Vizir درخواست شنگن را آماده میکند، کارشناس تاریخهای سفر را با اقامتهای قبلی شما تطبیق میدهد تا ویزای درخواستی با قاعده جور باشد.